http://www.balout.ir/literature_kord/000084.php

http://ilamasu.blogfa.com/post-48.aspx

http://www.westluristan.com/articles/535.html

هفته نامه ی سیمره چاپ کوهدشت لرستان عین مطلبم را در نشریه و سایت خود چاپ کرد :

http://www.seymare.com/?m=138712

چاپ این مقاله در سیمره با واکنش عجیب شخصی به نام عیسی قائد رحمتی مواجه شد و مطلبی به عنوان نقد با ادبیاتی خاص در سایت زیر درج نمود :

http://www.loor.ir/News.asp?nid=1252&ln=fa

این جانب نیز در پاسخ به این مطلب جوابیه ای نوشتم که در نشانی های زیر قابل دسترسی است :

http://ghome-lor.blogfa.com/post-34.aspx

http://www.loor.ir/News.asp?nid=1270&ln=fa

http://www.seymare.com/?p=767

حال قضاوت را به عهده ی خوانندگان عزیز می گذارم .

یا لطیف

 بیانیه­ی هنرمندان و اهل قلم استان ایلام در حمایت از نامزدی مهندس میرحسین موسوی در انتخابات دهمین دوره­ی ریاست جمهوری

 ما ایرانیان به عنوان ملتی فرهنگ مدار ، هنرپرور ، و ادب دوست در طول تاریخ شناخته شده ایم  و این وجه غالب­ترین مشخصه­ی ملت ایران بوده است  . شالوده­ی فکر و فرهنگ و هنر ایرانی بر اساس دو عنصر اسلام و ملیت ایرانی استوار است . این دو عنصر توانسته هویت ملی – اسلامی ایرانیان را شکل

اشاره : سعید عبادتیان از بزرگان شعر کردی جنوبی و برخاسته از گیلان غرب است . او در انواع شعر دستی هنرمندانه دارد . شعر زیر تجربه ی موفقی  است از او  در حوزه ی شعر کودکانه ی کردی .

 مه­لۊچگ

مه­لۊچگ  !   ئای  مه­لۊچگ

مه­لۊچگه­یل ِ    بۊچگ

خوه­شی  بکه­ن  زمسان چوو

رووژه­یل ِ   یه­خ    به­سان چوو

خوه­زه­و   دی نه­ۊنم   خوه­زه­و

نایدن  و نه­ۊنم  وه  چه­و

ئرمیسه­ێل(۱)   ِ  چه و ِدان

ده­نۊکه­یل  ِ (۲) که­ودان

جیک­جیکدان  وه   نزه­و

مردندان  وه  کزه­و

خوه­شی   بکه­ن     وه­هار    تێ

دنیاێ     نک   و  نه­وار    تێ

بچن    خوه­ش  وه هاڵدان

ئه­ڕا         شه­قه­ێ  باڵدان

منیش     ئه ­گه­ ر     خه­و    بۊنم

خوه­م    وه   دو  باڵه­و      بۊنم

له   دنیاێ    خوه­م   لا  گرم

له   جه­مدان   جا  گرم

توضیحات :

۱- اشک ها . ۲- منقار - نک

ماخد اصلی :http://www.balout.ir/literature_kord/000092.php

                    " رێوار "

هه­ێ خاڵوو رێوار[1] ، گێشتێ رێواریم

گێشتێ وه یه­ێ داخ ئازیه­ت باریم

مانگ و ئاساره  ، نیشته­جاو[2] رێوار

خڕ خوه­یم[3]  ئه­ڵ ده­ور  یه­ێ خوه­ر[4] نازار

ئه­گه­ر ده­لیاسه [5] ، ئه­گه­ر سارا[6] چیم

ئه­ر ژه  م ِ  پرسن  ئه­ڕا یه­ێ جا چیم

گێشتێ  ونجیمن[7] یه­ێ  ئاو  زڵاڵ

وه  کۊزه و کونه  ، وه جام  و قه­پاڵ[8]

رشن[9]  ده  نام ِ  ده­ڵیاێ بێ  بنێ

گڵاڵ ِ [10] پاک و لاو لێخنێ[11]

چ ِ  کووشته­ێ شمشاڵ ، چ ِ کووشته­ێ شمشێر

ژه  یه­ێ کیه­نی  خوه­ن هه­م ئاهوو هه­م شێر

کتاو  خوه­ن دۊنی ،  گیژه ده نوونێ [12]

شه­راو خوه­ر نووڕی ،  شێته ده شوونێ

هه­ر که  ویر دڵ ، فام ِ  سه­ر دێرێ

ماڵ  هه  یه­کێگه  ئه­ر  دو ده­ر دێرێ

پا  ده  زه­نجیریم ، سه­ر وه  داره­وه

گێشتێ  گیرووده ێ  زڵف ِ  یاره­وه

گێشتێ ره­وه­نی ماڵ ِ  دووسیمن

گێشتێ  ته­واف­چی   خاڵ ِ  دووسیمن

په­ڕ ِ  یه­ێ  دامان گرتیمه  وه   ده­س

چ ِ  شێخ  و چ ِ  شا ، چ ِ  ویرا  چ ِ مه س

شه و تا سوو بۊشیم  هه ر سوو تا  شه­وار

دووس و دووس و دووس ، یار و یار و

نظری و گذری بر مثنوی " دلبر " اثر طبع حشمت  منصوری

• ظاهر سارایی

zahersaraei@gmail.com

گزیده­ی اشعار شاعر ارزشمند ِکردی گوی ایلامی ، آقای حشمت­الله منصوری به سعی و اهتمام آقای محمد جلیل بهادری و حمایت مالی آقای یونس نوروزی  چند ماهی است که چاپ و منتشر شده است . این مجموعه تنها در بردارنده ی دو مثنوی از مثنوی­های شاعر است و شاید نتوان به آن گزیده ی اشعار اطلاق کرد ؛ چرا که در گزیده ، گزیده­ای از کل اشعار شاعر بر مبنای گزینش مولف تدوین می شود ، حال آن که این اثر مثنوی بلند بالای " دلبر " و مثنوی " والیه " است و دیگراشعار اجتماعی ، عاشقانه ، انتقادی و فکاهی شاعر به این کتاب راه نیافته­اند . محمد جلیل بهادری با انتشار این کتاب خدمت شایانی به جامعه­ی ِ کُرد زبان ایلام و کردی جنوبی نموده و باعث شده اشعار ارزشمند شاعر ِ مردم گریز و گوشه گیر را از محاق گمنامی بیرون آورده و در معرض دید و ذوق مردم ادب دوست قراردهد . یونس نوروزی ، نیز به پاس شعرخواهی و شعر دوستی و این که مادرزاد عاشق شعر است و گرچه شعری نگفته ، شاعرانه زیسته است ، با حقوق معلمی خود بار گران چاپ کتاب را به دوش کشیده است که این ایثار او در خور قدردانی است و درسی است برای کسانی که دستشان تنها به دهن خودشان می رسد و نمی خواهند در توزیع تولیدات محصولات فرهنگی محلی و بومی که متولی خاصی ندارد و بعضاً هم زبانان و همشهریان نیز به درستی از قدر و ارزش آن ها آگاه نیستند ، مسئولیتی قبول کنند .

دراین یادداشت می خواهم صرفاً نظری و گذری داشته باشم بر مثنوی عاشقانه ی " دلبر " اثرطبع آقای حشمت الله منصوری .

"

"تروسکه­ی­ زانیاری"

^{له سه ر  مێژوو ، زوان و ئه­ده­بی  کوردی ئیلام}

^{(وتووێژ له ته­ک زاهر سارایی)}

^{کامران  رﮦحیمی}

^{پێشه­کی:}

^{تا ئێستا له بارﮦی  ئیلام و کوردی فه­یلی­­دا، هه­رکه­سێک  به گومان و روانگه­ی  خۆی  باس کردووه ، به­ڵام  به داخه­وه  هێشتا به شێوﮦی راستکانی وزانستی ، توێژینه­وه و په­یجۆری له بارﮦی  ئه­م هۆزه نه کراوه. به­م هۆیه­وه وت­ووێژێک له ته­ک یه­کێک له نووسه­ران وشاعیرانی ناوچه­ی ئیلام ئاماده کراوه ، تا راستیه­کان له سه­ر زاراوه و داب و نه­ریت و مێژووی کوردی فه­یلی روون ببێته وه .}

^{«زاهر سارایی » له ساڵ 1343 هه­تاوی له شاری ئیلام له دایک بووه و دیپلۆمیش هه­ر له وێ وﮦرگرتووﮦ، جا لیسانس و فه­وقی لیسانسی  ئه­ده­بیاتی فارسی  له زانستگاکانی عه­للامه ته­باته­بایی تاران وچه­مرانی  ئه­هواز ته­واو  کردووه ؛ ئیسته­ش دوای 25 ساڵ ده­رس وتن له دواناوه­ندی و زانستگاکانی ئیلام خانه­نشین بووه. سارایی دﮦسه­ڵاتی له هۆنینه­وﮦی هۆنراوه به  دوو زوانی کوردی و فارسی هه­یه . هه­ر  ئه­وﮦنده که له گه­ل شیعر وئه­ده­بی فارسی ئاگاداریی هه­یه؛ پتر له­وه  له سه­ر  زوانی دایکی خۆی  سه­رنجی داوه و کۆڵێوﮦ. له بارﮦی شیعریشه­وه  ته­نیا  ئه­م رسته  به­سه  که  وﮦک کانی به­هاران  جۆش  ده­خوات و تینویه­تی  گوڵ و بوڵبۆڵێ  باخچه­ی ئه­دﮦبی  کوردﮦواری  دﮦشکێنێت .}

•   ^{مێژووی سیاسی و جوغرافیای ناوچه­ی ئیلام بۆ زۆربه­ی لیکۆڵێنه­ران و نووسه­ران روون نیه ؛ له­م بارﮦوه  بۆمان فره­تر قسه بکه­ن؟}

 ^{له بارﮦی مێژووی پارێزگای ئیلام  له  کتێبێکم به ناوی " شاعیری دونده­کانی ته­م گرتوو –  (شاعر قله های مه آلود)ساقکردنه­وه ،وه­رگێڕان و راڤه­ی شیعره­کانی غولام­ره­زا خانی ئه­رکه­وازی ، چاپی یه­که­م ،گویه ، تاران) به تێرو ته­سه­ل باسم کردووه . لێرﮦدا به کورتی بۆتان دووپاتی دﮦکه­مه­وه .}

^{ئیلام به شێ له ناوچه­ی زاگرووسه  که  له  مێژﮦ  ناوﮦندی ژیان و جێگه­ی شارستانیه­تی هۆزﮦکانی جۆراجۆر بووه ، وﮦکو : کاسیه کان و گوتیه کان و ... سه­ردﮦمێک به­شێک له «عیلام»ی مێژین بووه ؛ به تایبه ت  زﮦمانێ  که عیلامیه­کان  دﮦسته­ڵاتدار بوون . هه­روﮦها  ئاسه­واری  کاریگه­ری حکومه­ته کانی تر، وﮦکو : " ئاشووری " له­وێ  ده­بینرێ ، که  بۆ نموونه دﮦتوانین به به­رده نووسه­کانی پاشای ئاشوور له ناوچه­ی " گوڵ گوڵ "ی ئه­رکوازی مه­ڵکشاهی ئاماژه پێ بکه­ین ، که  له­وێ باسی داگیرکراوﮦکان و چۆنیه­تی شانازیه­کانی خۆی کردووه .}

^{دوای رووخاندنی عیلامی باستان ، به دﮦستی ئاشووریه­کان و دﮦسه­ڵات گرتنی هۆزﮦکانی ئاریایی ، وﮦکو ماد و هه­خامه­نشی، پارێزگای ئیلام  به­شێک  له­و حکومه­تانه بووه ؛ به تایبه­ت  له دﮦورﮦی ساسانیان زۆر گرنگ بووه ؛ چون پارێزگای ئیلام زۆر نزیکی پایته­ختی ساسانی و رێگای هات و چۆی شارﮦکانی گرنگی ئه­و  سه­ردﮦمه  بووه .}

^{هه­روﮦها  دۆڵ و دﮦشتی پڕبار ، رووباری پڕئاو ، که­ش و هه­وای خۆشی هه­بووه . له ئیلام­دا دو پارێزگا ، به ناوه­کانی " ماسه­به­زان " و " مهرﮦجان قه­زﮦق " هه­بووه ، که  مه­رکه­زی ماسه­به­زان ، شاری "سیروان " له گوندی " سه راب که­ڵان " له شارستانی شێروان  - چه­رداوڵ و شاری " ئه­ریوجان " له ناوچه­ی زﮦڕنه­ی ئه­یوان دامه­زرا بووه . ناوﮦندی مهرﮦجانقه­زﮦق ، " سه­یمه­ره " له نزیکی دﮦڕه شه­هر  بووه ، پاشان}

گوڵ سووسه­ن چڕی ئه­و سه­ردیاران

وﻩ  ت ِ  مزگانی :  هاته­­و  وهاران

نه­ورووز ، رووژ ِ ئه­ڵاتن رووژنای و ئاوا بۊێن ِ  تیه­ریکی و وشکیان  گوڵ و رﻩستاخیز په­­روانه و جمشت ِ جوانی و خۊن ده­وان  عشق و ئاشتی و هاتن ِ سه­ر ِ سال ِ نوو ،   بمارگ بوو

نه­ورووزتان پیرووز

اشاره

این شعر را چند سال پیش گفته ام و هنوز جایی منتشر نکرده ام . گاه از واژه ای  استفاده کرده ام که مربوط به گویش طایفه ای و محلی من نیست اما در گستره ی کردی جنوبی می گنجد و معتقدم همه ی کردهای جنوبی باید از واژگان مناطق همجوار خود استفاده کنند تا زمینه ی به وجود آمدن زبان معیار شعری و ارتباطی کردی جنوبی فراهم شود . گاهی هم از واژه ای استفاده کرده ام که به قیاس قواعد زبان کردی می توانند ساخته شوند و ساخته ام . این کار در صورتی که بر اساس موازین درست زبان شناسی صورت بگیرد ، گستره ی زبان کردی جنوبی را وسیع تر می کند و این وظیفه بر عهده ی شاعران و خالقان ادبی است که به قول آن عزیز : " وارثان آب و خرد و روشنی اند "

         خاو

 دۊﮦشه و   هاتي   وﮦ  خاوم

پا  نای  دﮦ  نام ِ  چاوم

ئاگر دای  دﮦ  دﮦرۊنم

دۊدی هێز گرت  دﮦ  خۊنم